Cannabisstoffen zouden veelvoorkomende leverziekte mogelijk kunnen terugdraaien

Nieuwe wetenschappelijke inzichten suggereren dat bepaalde stoffen uit de cannabisplant mogelijk een rol kunnen spelen bij de behandeling van een van de meest voorkomende chronische leveraandoeningen ter wereld.
Onderzoekers ontdekten dat twee niet-psychoactieve cannabisverbindingen – cannabidiol (CBD) en cannabigerol (CBG) – in experimentele modellen het vetgehalte in de lever aanzienlijk kunnen verminderen en de stofwisseling kunnen verbeteren. Deze bevinding kan belangrijk zijn, omdat de betreffende aandoening inmiddels ongeveer één op de drie volwassenen wereldwijd treft.
Een stille epidemie: leververvetting door metabole problemen
De ziekte waar het om gaat heet tegenwoordig Metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease (MASLD). Dit is de nieuwe medische term voor wat vroeger bekend stond als niet-alcoholische leververvetting (NAFLD).
Bij deze aandoening hoopt zich vet op in de levercellen, waardoor het orgaan minder goed kan functioneren. In ernstige gevallen kan het leiden tot:
-
leverontsteking
-
littekenvorming (fibrose)
-
levercirrose
-
verhoogd risico op leverkanker
MASLD wordt sterk geassocieerd met overgewicht, insulineresistentie en het metabool syndroom. Hierdoor komt de aandoening steeds vaker voor, vooral in landen waar obesitas en suikerconsumptie toenemen.
Een groot probleem is dat er nog maar weinig effectieve medicijnen bestaan voor deze ziekte. Artsen adviseren meestal veranderingen in leefstijl, zoals afvallen, meer bewegen en gezonder eten, maar dit is voor veel mensen moeilijk langdurig vol te houden.
Cannabisstoffen zonder “high”
De studie richtte zich op twee specifieke cannabinoïden:
-
CBD (cannabidiol)
-
CBG (cannabigerol)
Deze stoffen komen van nature voor in cannabis, maar veroorzaken geen psychoactief effect zoals THC, de stof die verantwoordelijk is voor het bekende “high” gevoel. Daardoor zijn ze interessanter als mogelijke medicinale behandeling op lange termijn.
CBD is inmiddels relatief bekend door het gebruik in oliën en supplementen, terwijl CBG een minder bekende stof is. CBG wordt vaak de “moedercannabinoïde” genoemd, omdat andere cannabinoïden zoals CBD en THC tijdens de plantontwikkeling uit CBG worden gevormd.
Wat onderzoekers precies ontdekten
De onderzoekers van de Hebrew University of Jerusalem onderzochten hoe CBD en CBG de lever beïnvloeden. De resultaten werden gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift British Journal of Pharmacology.
Uit de experimenten bleek dat beide stoffen meerdere gunstige effecten hadden op het levermetabolisme:
1. Minder vet in de lever
De cannabisstoffen zorgden voor een duidelijke afname van vetophoping in levercellen.
2. Verbetering van de stofwisseling
De stoffen verbeterden de metabole gezondheid, waaronder een betere regulatie van vetten en suikers in het lichaam.
3. Betere energievoorziening van de lever
Een opvallende ontdekking was dat de stoffen de hoeveelheid fosfocreatine verhoogden. Dit molecuul werkt als een soort energie-reserve of “backup batterij” voor cellen. Hierdoor kan de lever beter functioneren, zelfs wanneer hij onder stress staat door bijvoorbeeld een vet- en suikerrijk dieet.
Het “reinigingssysteem” van de lever herstellen
Een andere belangrijke ontdekking had te maken met de interne “opruimdienst” van cellen.
De onderzoekers zagen dat CBD en CBG de activiteit van enzymen genaamd cathepsines herstellen. Deze enzymen bevinden zich in lysosomen, de onderdelen van de cel die beschadigde structuren en afvalstoffen afbreken.
Door deze enzymen weer beter te laten functioneren kon de lever:
-
schadelijke vetten afbreken
-
afvalstoffen verwijderen
-
ontstekingsbevorderende stoffen verminderen
Zo werden onder andere lagere niveaus gemeten van:
-
triglyceriden
-
ceramiden
Dit zijn vetachtige stoffen die een belangrijke rol spelen bij ontstekingen en metabole ziekten.
CBG mogelijk nog krachtiger dan CBD
Hoewel beide cannabinoïden positieve effecten hadden, bleek CBG in sommige opzichten nog effectiever.
In de studie werd gezien dat CBG onder andere:
-
lichaamsvet sterker verminderde
-
het LDL-cholesterol verlaagde
-
de insulinegevoeligheid verbeterde
Dit suggereert dat CBG mogelijk een interessante kandidaat is voor toekomstige behandelingen van metabole ziekten.
Waarom dit onderzoek belangrijk is
De wereldwijde toename van metabole aandoeningen maakt dit soort onderzoek relevant.
MASLD wordt tegenwoordig gezien als:
-
een belangrijke oorzaak van leverziekten
-
een risicofactor voor diabetes type 2
-
een factor bij hart- en vaatziekten
Omdat er momenteel weinig medicijnen bestaan die de ziekte effectief behandelen, zoeken onderzoekers naar nieuwe strategieën. Plantaardige stoffen zoals cannabinoïden kunnen mogelijk een nieuw therapeutisch pad openen.
Belangrijke kanttekeningen
Ondanks de veelbelovende resultaten benadrukken wetenschappers dat het onderzoek nog in een vroeg stadium zit.
De belangrijkste beperkingen zijn:
-
de studie werd uitgevoerd in experimentele modellen
-
er zijn nog geen grootschalige klinische studies bij mensen
-
de juiste dosering en veiligheid op lange termijn moeten nog worden onderzocht
Daarnaast wijzen sommige experts erop dat cannabis in het algemeen geen wondermiddel is en dat wetenschappelijk bewijs voor veel medische claims nog beperkt blijft.
Conclusie
Onderzoek naar cannabisstoffen zoals CBD en CBG laat zien dat deze verbindingen mogelijk een belangrijke rol kunnen spelen bij de behandeling van metabole leververvetting, een ziekte die inmiddels ongeveer één derde van de volwassen wereldbevolking treft.
Door vetophoping in de lever te verminderen, het energiebeheer van cellen te verbeteren en het natuurlijke opruimsysteem van de lever te activeren, zouden deze stoffen een nieuwe richting kunnen bieden in de behandeling van metabole ziekten.
Toch is meer onderzoek nodig voordat deze stoffen daadwerkelijk als therapie kunnen worden ingezet.
